16/05/2026
Một số điểm nghẽn, nhầm lẫn về vai trò của công chứng.
- Vấn đề thứ nhất, như Đại biểu Quốc hội phản ánh: tại sao một số giao dịch có nội dung không vi phạm điều cấm của luật mà công chứng viên từ chối công chứng như trong trường hợp yêu cầu công chứng hợp đồng chuyển nhượng tài sản khi CCV tra lịch sử giao dịch thấy trước đó chủ nhà có ký hợp đồng ủy quyền hoặc nhận đặt cọc để đảm bảo việc bán tài sản đó.
Vấn đề có phải do quy định pháp luật cấm thực hiện giao dịch hay do ngại vì "phạm vi trách nhiệm" của CCV chưa rõ ? Có cần một án lệ hoặc một hướng dẫn để thống nhất cách giải quyết giúp thông tắc vấn đề trên và các tình huống khác để mọi giao dịch đủ điều kiện có hiệu lực khi có yêu cầu công chứng đều được giải quyết, CCV không sợ liên lụy vì những vấn đề ngoài điều kiện của hiệu lực của giao dịch, đảm bảo quyền tự do giao kết của các bên.
- Vấn đề thứ 2, Giới hạn về vai trò đảm bảo an toàn pháp lý của công chứng viên và quyền tự do xác lập giao dịch của người dân.
CCV có phải là một chức danh được nhà nước giao có vai trò điều tra, kiểm soát việc trốn thuế, các giao dịch giả tạo, rửa tiền hay không? Nếu gán ghép thêm các vai trò trên thì liệu việc công chứng có làm cản trở quyền tự do cam kết, thỏa thuận của các bên, đẻ thêm thủ tục không vì Luật Công chứng không quy định việc này? Mỗi nghề, chức danh có vai trò riêng, thực hiện đúng mới đảm bảo trật tự ổn định.
Giao dịch phải vừa an toàn, vừa phải nhanh chóng, thông thoáng thì mới phát triển, CCV hiện nay không chỉ đảm bảo an toàn pháp lý mà còn phải bảo đảm giao dịch được thực hiện nhanh chóng, thuận lợi, tôn trọng quyền tự do xác lập giao dịch, phù hợp với yêu cầu cải cách hiện nay.
P/s: tư duy pháp lý trong làm luật và áp dụng pháp luật là vấn đề quan trọng nhất hiện nay.