11/02/2017
[CHIA SẺ] TỔNG QUAN VỀ TC - Temperature Control
Đây là kiến thức, kinh nghiệm và thực tế cá nhân mình trải nghiệm và đúc rút ra nên anh em cùng tham khảo, bổ sung và góp ý để mình hiệu chỉnh cho hoàn thiện hơn.
🌻🌻🌻🌻🌻🌻
1) TC là gì?
2) Dòng máy nào dùng được TC?
3) Dây dùng cho TC là loại dây gì?
4) Tại sao và khi nào nên dùng TC?
5) Cảm nhận về TC?
----------
1) TC là gì?
TC viết tắt của Temperature Control, dịch nôm na là kiểm soát nhiệt độ.
2) Dòng máy nào dùng được TC
Các dòng máy có Chip và có màn hình - Regulated device.
Cũng có thể gọi chúng là các dòng máy VW - Variety Wattage - Tinh chỉnh công suất.
Các dòng chip trong các máy này phải hỗ trợ chế độ chơi TC. Hỗ trợ 2-3 loại dây cơ bản của TC là Ni200, Ti01, SS316 và ngoài ra còn có thể có NiFe, Tungsten,... kèm thêm chế độ TCR để dùng các loại dây hiếm hoặc mix dây.
Trong các dòng box thường (tầm giá dưới 1,5tr) đến các dòng chip đời cao (tầm giá trên 1,5tr đến vô hạn) các bạn sẽ không lạ lẫm gì khi thấy box của mình có một chế độ là TC Mode đi kèm với các từ Ni200/Nickel 200 (Pure Nickel - Nickel nguyên chất), SS (Stainless Steel - inox - thép không gỉ), Ti01 (Pure Titanium), ngoài ra còn có các chế độ TCR và TFR (sẽ nói tới sau nhé).
3) Dây dùng cho TC là loại dây gì
Chúng là dây nhiệt điện trở - Thermistor
Thermal + Resistor = Thermistor
Nhiệt + Điện trở = Nhiệt điện trở
Hiểu nôm na là chất dây thay đổi điện trở theo nhiệt độ. Nhiệt độ tăng điện trở tăng, nhiệt độ giảm điện trở giảm.
Hằng số biến thiên của mỗi loại dây là cố định và khác nhau.
Hằng số này gọi là TCR:
Temperature Coefficient of Resistance
Hằng số biến thiên của điện trở theo nhiệt độ.
Về chi tiết số liệu anh em tham khảo bài của các anh em khác viết gần đây hoặc search google.
4) Vậy cơ chế hoạt động của TC là gì?
Hiểu nôm na như sau:
Khi ta ấn Fire (nút bắn) mạch sẽ đóng, điện được xả ra từ pin, qua xử lý và điều tiết của mạch để đưa lên dây coil trên buồng đốt.
Quá trình dòng điện đi qua dây coil sẽ chuyển hóa điện năng thành nhiệt năng. Phần nhiệt năng này sẽ tạo ra nhiệt lượng tỏa ra từ bề mặt dây coil. Dây coil nóng lên sẽ làm nóng tinh dầu trong bông. Tinh dầu nóng đến điểm nhiệt để hóa hơi sẽ chuyển từ thể lỏng sang thể khí và chúng ta nói rằng nó bị đốt cháy.
Chúng ta hút lấy phần khí này và đó là Vape. Khí chúng ta thở ra gọi là Vapour (hơi nước).
Nếu sử dụng chức năng Powet/ Watt của các dòng box VW (Variety Wattage) hoặc núm chỉnh cơ của các dòng box VV (Variety Voltage - điển hình là Tesla III) thì chúng ta quyết định được công suất hoặc áp xả của pin. Ấn bao lâu xả bấy lâu. Chỉnh bao nhiêu xả bấy nhiêu từ giây đầu tiên đến giây cuối cùng (pin đầy) (một số box ngắt việc xả liên tục từ 10-15s hoặc quá nhiệt an toàn).
Việc xả như vậy sẽ không tránh khỏi trường hợp anh em dính dryhit - hút khét/ cơm rang. Rất khó chịu. Ngoài ra có thể dẫn tới dầu chuyển không đều, đọng bông, cháy ram ở một số phần dây…
💮Và thế là TC ra đời.
Người đầu tiên nghĩ ra Vape là người TQ. Mà người đầu tiên nghĩ ra TC cũng là người TQ. Chip DNA cũng là phát minh của TQ. TQ là thủy tổ của Vape. Cái này chúng ta nên biết và chấp nhận.
Nếu sai ở đây hy vọng anh em góp ý để mình sửa nhé.
TC - Temperature Control - Kiểm soát nhiệt độ hóa hơi của buồng đốt bằng việc tính toán nhiệt độ của dây coil dựa trên sự biến thiên của điện trở.
TC hoạt động dựa trên việc chúng ta đặt ra một ngưỡng nhiệt cao nhất mà buồng đốt đạt tới (chính xác phải nói là con chip sẽ tính toán dựa trên sự biến thiên của điện trở rằng dây coil đã đạt tới điểm nhiệt đó vì cho đến giờ không có cách nào cảm biến trực tiếp nhiệt của vòng coil cả).
Khi dây coil đạt tới điểm nhiệt đặt ra (tính toán dựa trên điện trở) mà chúng ta vẫn giữ nút Fire thì con chip sẽ điều tiết giảm công suất xuống cho phù hợp khiến nhiệt độ buồng đốt loanh quanh ở điểm nhiệt đó hoặc trực tiếp nhảy ra câu lệnh Temperature Protected (bảo vệ nhiệt) - trường hợp này là ngắt xả luôn, giữ chặt nút Fire cũng thế, chỉ đến khi nhiệt hạ xuống lại cho xả tiếp, rồi lại nhảy ra câu lệnh an toàn, rồi hạ xuống thì lại xả, tuần hoàn như vậy.
🌻🌻🌻🌻🌻
Khá dài rồi nhưng vẫn mới chỉ là khái niệm thôi.
TC không phải là quy chuẩn hay cao siêu thâm sâu khó hiểu gì cả.
Với mình nó đơn giản là một chế độ thú vị đem lại trải nghiệm mới về Vape.
Phần dưới này sẽ đi sâu vào hơn một chút thôi và phần lớn là cảm quan và suy nghĩ cùng phân tích mang tính cá nhân. Một số nội dung cảm giác sẽ hơi lập lại nhưng ngẫm kĩ sẽ nhận ra cái khác ở đây.
Mình không chia sẻ kiểu nhồi nhét hay phô diễn kiến thức mà mong muốn là anh em hiểu được thêm về Vape. Để Vape thành một văn hóa lành mạnh, một thú chơi chuyên sâu, một môn khoa học đầy thú vị.
Rất cám ơn!
---+++---+++---+++---
Ta đã biết TC là chế độ kiểm soát nhiệt. Cũng biết cơ chế của TC là đặt ra ngưỡng nhiệt cao nhất mà hệ thống cho phép. Sau đó hệ thống sẽ điều tiết, ngừng ngắt quá trình xả điện giúp dây coil ổn định ở điểm nhiệt đó.
🏵Vậy thật sự mục đích và tác dụng của quá trình điều tiết này là gì?
🏵Điều gì ảnh hưởng đến quá trình này?
🏵Điểm nhiệt nào là an toàn?
🏵Quá trình tìm điểm nhiệt phù hợp cho Vape như thế nào?
💮Mục đích và tác dụng của quá trình điều tiết xả điện của hệ thống dựa trên kiểm soát nhiệt:
Nhằm khống chế nhiệt độ của buồng đốt (thông qua giả lập nhiệt tính toán dựa trên sự biến thiên của điện trở) luôn duy trì không vượt quá điểm nhiệt cao nhất được thiết lập.
Nói cách khác là nó khống chế nhiệt độ của dây coil gián tiếp qua biến thiên của điện trở (vì chưa có cách nào đo trực tiếp nhiệt độ của dây coil).
Bằng cách gián tiếp khống chế nhiệt độ của dây coil chúng ta sẽ trực tiếp khống chế quá trình hóa hơi của tinh dầu (đốt cháy tinh dầu từ lỏng sang khí). Đồng nghĩa chúng ta khống chế và xử lý được những vấn đề sau:
👍Hút khét/ Cơm rang/ Dryhit
👍Bông không đều, tinh dầu luân chuyển không đều.
👍Vị cảm không đồng đều. Lúc đậm lúc nhạt. Lúc ngon lúc chán.
👍Mất vị do tinh dầu bị sống, bị bắn, hóa hơi không triệt để lưu lại những hạt li ti như sương trong hơi Vape. Phần sương này phủ lên vị giác sẽ gây mất vị rất nhanh và rất lâu.
👍Tù túng trong việc tìm kiếm điểm ngon miệng của mỗi người (sweetspot).
👍Bị phụ thuộc vào tay người làm dây, vào kiểu hình dây, vào điện trở vòng dây.
👍Hút bị nóng quá, sộc quá với những người họng yếu và nhạy cảm. Những người hút thuốc lá lâu năm phổi xuống cấp, ho khan, nhiều đờm và hay tức ngực.
💮Tại sao TC có thể làm được những điều đó và những yếu tố tham gia vào quá trình kiểm soát nhiệt?
Đọc đoạn trên chắc không ít người cười khẩy hoặc lắc đầu vì không tin.
Mình đồng ý là nghe rất khó tin vì một con chip liệu có đủ thông minh để làm được những điều đó hay chỉ là thổi phồng hay chém gió mà thôi?
Câu trả lời là đúng thế bạn ạ. Tất cả những điều này TC có thể làm được, đã làm được và đang làm rất tốt. Chỉ là bạn hãy nhìn nó dưới góc độ khoa học thì bạn sẽ hiểu.
Mình sẽ phân tích thế này nhé:
Quá trình TC tách ra làm 3 bước đơn giản:
- TC set ra một mức nhiệt.
- Vượt qua là nó ngắt (hoặc giảm xả)
- Hạ nhiệt thì cho đốt tiếp.
Trong 3 bước trên, bước có thể chịu tác động từ các yếu tố bên ngoài chính là bước thứ hai. Những yếu tố ấy là gì:
☘Coil building: hình coil, phi coil, chất liệu dây coil.
Hình coil khù khoằm hay đơn giản, phi coil to hay nhỏ, ohm coil cao hay thấp, chất liệu tốt hay kém ảnh hưởng đến 2 thứ đó là heat flux và heat capacity.
☘ Atomizer - atty - buồng đốt
Atty size bao nhiêu, cao bao nhiêu, thân buồng thoáng hay chặt, post build hàng ngang hay cột song song hay dị biệt, AFC tùy chỉnh hay cố định, bí vị hay thoáng khói.
Vị trí đặt coil xa hay sát, trên hay dưới lỗ gió kết hợp với AFC - air flow control - hệ thống điều gió. Wick bông dầy hay mỏng, tơi hay chặt.
Cái này ảnh hưởng đến khả năng tản nhiệt và làm mát của chính buồng đốt.
☘Juice Vg/Pg
Tỉ lệ Vg và Pg ko bàn đến khói nhiều hay ít, mượt hay khan mà chúng ta quan tâm đến độ sánh hay loãng của tinh dầu. Điều này quyết định độ thẩm thấu và luân chuyển tinh dầu trong quá trình đốt.
Tinh dầu cao VG => sánh => khó thẩm thấu, luân chuyển chậm => nguội coil chậm. Bù lại hóa hơi chậm hơn, lượng đốt lâu và nhiều hơn, chậm hao juice hơn, hút được lâu hơn.
Tinh dầu cao PG => loãng => ngược lại hoàn toàn với bên trên. Làm mát coil tốt hơn.
☘ Puffing pulse: điều hơi - nhịp hút
Strong puff / calm puff - hơi mạnh hay yếu.
Short / long hit - hút ngắn hay dài.
Chain vape - hút liên tục.
☘Độ xả - Công suất - Joule / Watt / Voltage
Xả mạnh nóng nhanh.
Xả yếu nóng chậm.
Tạm thế đã vì cái này lại là một thảo luận chuyên sâu khác về các thang tính khác nhau.
5 yếu tố kể trên là 5 tham số tùy biến và khác nhau của cá nhân mỗi đầu atty, mỗi box mod, mỗi Vaper.
Có người dùng atty vị, người thì thích khói.
Mình thì tôn thờ DNA, mấy anh lớn lại đam mê Yihi, tiện tay lại vung vẩy Dicodes, bàn bên có mấy cậu lò dò cầm VO hay đại đa số anh em hài lòng với chip thường.
Có người hút khỏe hơi ngắn, người hút nhẹ hơi dài.
Người mở hết gió, người đóng kín mít tí ti.
Những yếu tố này sẽ làm nhiệt độ của vòng coil thay đổi theo từng Vaper, từng set combo mà bạn cầm trên tay, theo chính cá nhân sở thích và thói quen hút của chính bạn chứ không phải của mình, không phải của seller, cũng chẳng phải của coil builder.
Bạn chơi TC chính bạn phải khám phá nó, hiểu bản chất vận hành của nó và tùy chỉnh bởi chính bạn, hút bởi chính miệng của bạn, điều hơi bằng chính phổi của bạn, dùng chính combo của bạn, hút bằng chính juice của bạn. Vì chỉ có bạn mới biết sweetspot của mình là ở đâu.
Vd:
Ni200 7 vòng @2,5 dual coil dãn 0,04ohm
set nhiệt độ 420°F
preheat 70w
punch 7
time 1,5s
power 50w
juice 70/30 Vg/Pg vị hoa quả bạc hà the
atty trung tính vị khói như Tsunami
box DNA 75 đủ xài.
HÚT NGON ĐƯỢC - KÉO LONG HIT ĐƯỢC 5s ko bị quá nhiệt với hơi hút mạnh đều.
Nhưng chỉ cần thay đổi đi một trong những yếu tố đó lập tức sẽ có vấn đề:
- Bạn đóng chặt cửa gió lại => ít gió => làm mát chậm => nhiệt tăng nhanh => TC dừng xả sớm => hút bị hụt ko long hit 5s được.
- Bạn thay juice max VG vào => juice sánh đặc hơn => di chuyển trong bông chậm hơn => lên đến coil chậm hơn => nhiệt tăng nhanh => TC dừng xả sớm => hụt.
- Bạn thay coil điện trở cao và dây mảnh hơn => nhiệt tỏa ra nhanh hơn và nhiều hơn trên một tiết diện nhỏ hơn => nhiệt tăng nhanh => TC dừng xả sớm => hụt.
- Bạn thay vì hút mạnh và ngắn (Strong puff + Long hit) đổi thành hút nhẹ và dài (Calm puff + Short hit) thì khả năng làm mát coil bằng hơi hút thay đổi => TC dừng xả giữa chừng => hụt.
- Bạn thay đổi giá trị công suất và độ xả (preheat, power, punch, time,...) tác động trực tiếp đến lượng điện năng chuyển hóa thành nhiệt năng trong một thời gian => nhiệt lượng tỏa ra thay đổi => nhiệt độ buồng thay đổi => TC dừng xả giữa chừng => hụt.
Ngoài ra còn rất nhiều tùy chỉnh và yếu tố phụ bên ngoài như bạn đang ở trong phòng điều hòa hay ngoài trời, vừa đánh đu trên cây xương rồng vừa Vape ở sa mạc Sahara hay chễm chệ nhả khói trên lưng gấu Bắc cực. Nhiệt độ môi trường cũng ảnh hưởng đến chế độ mà bạn set. Nhưng nói vui vậy chứ chúng ta cứ ngầm quy ước với nhau là đồng khói ngồi cà phê Vape ở VN thôi.
Các bạn đọc đến đây mình hy vọng các bạn hiểu được bản chất của TC. Mục đích của TC. Quá trình nó vận hành và thao tác. Những yếu tố tác động quá trình sử dụng TC.
Từ đó chính các bạn tìm được điểm ngon của mình, tìm được sweetspot của mình. Không phải của cậu Vaper ngồi cạnh tay cầm set combo 30-40 đồng. Cũng không phải của seller tư vấn juice ngon vị hợp. Cũng không phải của coil builder hì hục cuốn xoay vài chục đến vài trăm một cặp dây (công sức tốn lắm mọi người hãy hiểu cho)
Chúng ta là Vaper - là anh em đồng khói.
Chúng ta chia sẻ chứ không chỉ bảo, dạy đời nhau.
Chúng ta chung đam mê chứ không Vape vì tham vọng.
Chúng ta vui - Chúng ta Vape.
Chúng ta là anh em ☺
