02/10/2026
“May Extrajudicial Settlement na kami. Notarized na rin. So nasa pangalan na naming magkakapatid ang lupa, ’di ba?”
Hindi pa. At ito ang isang misunderstanding sa minanang property na pwedeng magdulot ng delay, dagdag-gastos, at problema kapag ibebenta na ang lupa.
Ang Extrajudicial Settlement of Estate (EJS) ay isang mahalagang dokumento. Dito nakasaad kung sino ang mga heirs, anong mga ari-arian ang bahagi ng estate, at paano ito paghahatian o ia-adjudicate—kung angkop ang extrajudicial settlement sa kanilang sitwasyon.
Pero may mahalagang pagkakaiba:
Ang pagpirma at pagpapa-notaryo ng EJS ay hindi awtomatikong nagpapalit ng pangalang nakasulat sa titulo.
Halimbawa, nakapangalan pa rin kay Juan dela Cruz ang titulo ng lupa. Pumanaw na siya, at ang kanyang mga anak na sina Ana, Ben, at Carlo ay gumawa at pumirma ng EJS.
Kahit notarized na iyon, hindi kusang mapapalitan ang existing Certificate of Title. May mga tax, documentary, at registration requirements pang kailangang kumpletuhin bago makapag-issue ng appropriate new title o titles.
Ano pa ang karaniwang kailangang asikasuhin?
Depende sa property at sa sitwasyon ng estate, maaaring kabilang dito ang:
✅ Compliance sa applicable estate tax requirements sa BIR;
✅ Pagkuha ng eCAR o Electronic Certificate Authorizing Registration;
✅ Publication ng EJS alinsunod sa applicable requirements;
✅ Pagbabayad ng applicable transfer tax at registration fees;
✅ Pagsumite ng EJS at iba pang required documents sa Registry of Deeds; at
✅ Pagkansela ng lumang titulo at pag-isyu ng appropriate new title/s.
Pagkatapos, kailangan ding ipa-update ang Tax Declaration at iba pang property records sa appropriate Assessor’s Office.
“Notarized naman. Bakit hindi pa sapat?”
Dahil magkaiba ang pag-execute ng settlement document at ang pag-register ng transfer sa titulo.
Mahalaga ang notarization. Pero hindi ito shortcut na kusang magpapalit ng pangalan sa Registry of Deeds.
Mahalaga rin ang publication. Sa ilalim ng Rule 74, Section 1 of the Rules of Court, ang extrajudicial settlement na saklaw nito ay kailangang mailathala sa newspaper of general circulation once a week for three consecutive weeks. Pero huwag ding isipin na dahil na-publish na, wala nang pwedeng maging issue—lalo na kung may taong hindi naisama kahit may karapatan siyang makibahagi sa estate.
Isang property, maraming heirs—kanino mapupunta?
Depende sa EJS at sa legal na kalagayan ng property.
Maaaring manatiling co-owned ang lupa. Maaari rin itong ma-adjudicate sa isang heir, subject to the lawful rights of the others. Kung hahatiin naman ang mismong lupa, maaaring kailanganin pa ng subdivision survey, approved plan, technical descriptions, at iba pang requirements bago magkaroon ng separate titles.
At kung may heir na gustong ibenta agad ang kanyang “share,” maging maingat: ang undivided share sa isang co-owned property ay hindi basta katumbas ng isang partikular na bahagi ng lupa na maaari na niyang ituro at ibenta bilang sarili niyang lote.
Bago bumili ng minanang lupa, huwag lang itanong kung “may EJS ba.”
Alamin din:
• Sino ang registered owner sa latest title?
• Kumpleto ba at tama ang pagkakakilala sa legal heirs?
• Ano mismo ang napagkasunduan at na-adjudicate sa EJS?
• Na-comply ba ang applicable publication at BIR requirements?
• May eCAR na ba, at na-register na ba ang EJS sa Registry of Deeds?
• May mortgage, lien, adverse claim, annotation, o ibang encumbrance ba?
• May minor o omitted heir, will, pending dispute, o ibang complication ba?
Bottom line: Ang EJS ay mahalagang hakbang sa pag-aayos ng minanang property—pero hindi ito ang dulo ng proseso.
EJS → applicable tax at legal requirements → Registry of Deeds → appropriate title/s → updated Tax Declaration at property records
Kaya kung nasa pangalan pa rin ng pumanaw na may-ari ang titulo, huwag munang sabihing “transferred na ang title” dahil lang may notarized EJS. Sa real estate, mahalagang malinaw hindi lang kung sino ang may karapatan sa property, kundi pati kung ano ang nakarehistro sa titulo at ano pa ang kailangang ayusin.
Disclaimer: Bilang Real Estate Broker, ibinabahagi ko ito para sa general property awareness. Hindi ito kapalit ng legal o tax advice.